Napisane w 1943 roku, stanowi przenikliwy i przejmujący obraz okupacyjnej rzeczywistości. Trafiło do czytelników już w sierpniu 1945 roku – na łamach pierwszego, historycznego wydania miesięcznika „Twórczość”.

Pisarzowi tak zależało na wierności opisu, że kilkakrotnie jeździł do Pruszkowa, gdzie toczy się zasadnicza akcja utworu, i narysował mapkę lokalizacji poszczególnych scen. Bieg zdarzeń – jakby był poddany antycznemu fatum – wiedzie do zaskakujących, niechcianych przez nikogo skutków…